Nguyên nhân cây bị ngộ độc NPK và cách khắc phục

Cây bị ngộ độc NPK do rất nhiều nguyên nhân, tình trạng này thì hiện nay rất nhiều nhà vườn gặp phải. Thường sẽ do bón sai liều lượng, sai thời điểm. Hãy cùng Nông Nghiệp SOFa đi tìm hiểu nguyên nhân cũng như cách để khắc phục tình trạng này nhé!

NPK là gì và nguyên nhân cây bị ngộ độc NPK

NPK có vai trò gì trong nông nghiệp

Trong sản xuất nông nghiệp hiện nay, phân NPK là một trong những loại phân bón được sử dụng phổ biến nhất. Loại phân này cung cấp 3 dưỡng chất thiết yếu gồm đạm (N), lân (P) và kali (K), giúp cây phát triển khỏe mạnh ở từng giai đoạn.

– Đạm (N) giúp cây phát triển thân, cành, lá xanh tốt và tăng khả năng quang hợp.

– Lân (P) kích thích bộ rễ phát triển, hỗ trợ cây ra hoa và đậu trái hiệu quả.

– Kali (K) giúp cây cứng cáp, tăng sức chống chịu với sâu bệnh, đồng thời nâng cao chất lượng nông sản.

Nếu được bón đúng liều lượng và đúng thời điểm, phân NPK sẽ giúp cây sinh trưởng ổn định, năng suất cao và cho chất lượng trái tốt hơn. Còn ngược lại nếu bón sai cách sẽ làm cây bị ngộ độc NPK gây mất mùa.

Nguyên nhân gây ngộ độc hữu cơ trên cây trồng

Nhiều bà con nghĩ rằng bón càng nhiều phân thì cây càng tốt. Tuy nhiên, việc lạm dụng NPK hoặc bón sai cách lại là nguyên nhân khiến cây bị “sốc phân”, ảnh hưởng đến sự phát triển của cây. Nguyên nhân làm ngộ độc hữu cơ trên cây trồng thường là do:

Bón quá nhiều phân trong một lần

Khi lượng phân vượt quá nhu cầu của cây, muối khoáng sẽ tích tụ quanh vùng rễ, làm rễ bị cháy, giảm khả năng hút nước và hấp thu dinh dưỡng.

Bón không đúng thời điểm

Việc bón phân lúc nắng gắt, đất khô hoặc cây đang bị thiếu nước có thể khiến rễ bị tổn thương do nồng độ phân quá cao.

Thiếu cân đối dinh dưỡng

Nếu chỉ sử dụng NPK trong thời gian dài mà không bổ sung phân hữu cơ cùng các nguyên tố trung, vi lượng, đất sẽ dần mất cân bằng dinh dưỡng, cây yếu và dễ nhiễm sâu bệnh.

Chọn phân không phù hợp hoặc chất lượng kém

Sử dụng NPK không rõ nguồn gốc, kém chất lượng hoặc chọn sai công thức cho từng giai đoạn sinh trưởng cũng có thể làm cây phát triển kém, thậm chí gây ngộ độc và giảm năng suất.

Dấu hiệu nhận biết cây bị ngộ độc NPK

Khi cây bị ngộ độc NPK sẽ xuất hiện nhiều dấu hiệu bất thường. Nếu bà con phát hiện sớm và xử lý kịp thời, cây sẽ nhanh hồi phục, hạn chế ảnh hưởng đến năng suất và chất lượng nông sản.

Ngộ độc cấp tính

Tình trạng này thường xuất hiện sau vài giờ hoặc khoảng 1–2 ngày kể từ khi bón phân quá liều hoặc rải phân quá sát gốc. Lúc này cây héo nhanh dù đất vẫn còn ẩm, lá mất nước, mép lá cháy khô và cuống lá mềm. Trên bề mặt đất đôi khi còn xuất hiện lớp muối trắng do lượng phân dư chưa được cây hấp thu.

Ngộ độc do cháy phân

Hiện tượng này thường xảy ra khi phân chưa kịp hòa tan hoặc vô tình bám trực tiếp lên lá và rễ. Ban đầu, đầu lá chuyển sang màu vàng rồi khô cháy, sau đó vết cháy lan dần vào bên trong. Bộ rễ bị thâm đen, teo nhỏ hoặc thối, khiến cây chậm lớn và ngừng phát triển.

Ngộ độc do bón phân mất cân đối

Khi cây được bón NPK không đúng tỷ lệ trong thời gian dài, cây có thể bị thừa một số dưỡng chất nhưng lại thiếu những chất cần thiết khác. Biểu hiện dễ thấy là lá non cong vẹo, biến dạng, xuất hiện các đốm vàng hoặc tím, cây sinh trưởng kém dù đất vẫn đủ độ ẩm.

Dấu hiệu trên từng bộ phận của cây

– Lá: Chuyển vàng, cháy viền lá hoặc xuất hiện các mảng xanh – vàng xen kẽ.

– Thân: Thân mềm, yếu, dễ đổ ngã hoặc xuất hiện các vết nứt nhỏ.

– Rễ: Rễ ngắn, chuyển màu nâu đen, giòn và rất dễ gãy khi nhổ lên kiểm tra.

– Quả: Trái phát triển kém, kích thước nhỏ, dễ méo hoặc rụng sớm khi còn non.

Cách khắc phục cây bị ngộ độc NPK

Để cây hấp thu dinh dưỡng tốt mà không bị “sốc phân”, bà con cần bón NPK đúng kỹ thuật. Việc lựa chọn liều lượng phù hợp, bón đúng thời điểm và chia nhỏ lượng phân sẽ giúp cây phát triển khỏe mạnh, đồng thời tiết kiệm chi phí phân bón.

Bón đúng lượng theo từng giai đoạn của cây

Mỗi loại cây và mỗi giai đoạn sinh trưởng sẽ có nhu cầu dinh dưỡng khác nhau. Bà con nên tham khảo hướng dẫn của nhà sản xuất, đồng thời điều chỉnh lượng phân theo từng thời kỳ như phát triển rễ, nuôi lá, ra hoa hay nuôi trái. Không nên bón quá nhiều trong một lần vì cây không hấp thu hết, dễ dẫn đến dư phân và cháy rễ.

Chia lượng phân thành nhiều lần bón

Thay vì bón một lượng lớn cùng lúc, bà con nên chia thành nhiều đợt bón nhỏ trong tháng . Cách làm này giúp cây hấp thu dinh dưỡng dần dần, giảm tình trạng muối khoáng tích tụ quanh rễ, từ đó hạn chế nguy cơ cây bịngộ độc NPK và nâng cao hiệu quả sử dụng phân bón.

Chọn thời điểm bón thích hợp

Nên bón phân vào buổi sáng sớm hoặc chiều mát, khi đất có đủ độ ẩm để rễ dễ dàng hấp thu dinh dưỡng. Tránh bón vào lúc trời nắng gắt vì nhiệt độ cao có thể làm cháy rễ. Đồng thời, không nên bón trước hoặc trong lúc mưa lớn vì phân rất dễ bị rửa trôi, vừa lãng phí vừa làm giảm hiệu quả bón phân.

Xem thêm: Cách cải tạo đất đúng chuẩn

Dùng chế phẩm sinh học cứu cây bị ngộ độc NPK

Bộ đôi sinh học GREEN – MOTHER SOIL

Phục hồi bộ rễ bị cháy do dư phân

SOFa Green chứa Humic Acid, Fulvic Acid và Amino Acid giúp kích thích hình thành rễ mới, phục hồi các đầu rễ bị tổn thương, đồng thời tăng khả năng hấp thu nước và dinh dưỡng sau khi cây bị sốc phân.

Bên cạnh đó, các chủng Trichoderma spp., Chaetomium spp., Bacillus spp. giúp bảo vệ vùng rễ, hạn chế nấm bệnh tấn công khi bộ rễ đang suy yếu.

Xem thêm: Chế phẩm sinh học Green

Giảm độc, cải thiện môi trường đất

Mother Soil bổ sung hệ vi sinh vật có lợi như Bacillus spp., Rhodopseudomonas spp., Saccharomyces spp., Actinomycetes cùng các chủng nấm phân giải hữu cơ giúp thúc đẩy quá trình phân hủy lượng phân bón dư thừa và tàn dư hữu cơ trong đất.

Hệ vi sinh còn góp phần cân bằng môi trường đất, giúp đất thông thoáng hơn, tạo điều kiện để rễ phục hồi và phát triển.

Xem thêm: Chế phẩm sinh học Mother Soil

Ưu điểm Nổi bật

Cân bằng hệ vi sinh, hạn chế nấm bệnh

Sau khi cây bị ngộ độc NPK, bộ rễ thường rất yếu và dễ bị các loại nấm gây bệnh như thối rễ, vàng lá tấn công.

Việc bổ sung các chủng Trichoderma spp., Chaetomium spp., Paecilomyces spp. giúp tăng mật độ vi sinh vật có lợi, cạnh tranh với nấm gây hại, từ đó bảo vệ bộ rễ và giảm nguy cơ phát sinh bệnh.

Khôi phục khả năng hấp thu dinh dưỡng

Khi đất được cải tạo và bộ rễ phát triển trở lại, cây sẽ hấp thu dinh dưỡng hiệu quả hơn.

– Humic Acid và Fulvic Acid giúp tăng khả năng giữ và vận chuyển dinh dưỡng.

– Azotobacter spp. hỗ trợ bổ sung nguồn đạm sinh học.

– Rhodopseudomonas spp. và các vi sinh vật có lợi giúp chuyển hóa dinh dưỡng trong đất thành dạng cây dễ hấp thu.

Nhờ đó, cây nhanh lấy lại sức, bật rễ mới, phát triển lá và phục hồi sinh trưởng

Kết luận

Bài viết trên đây đã nêu rõ về nguyên nhn6 cũng như cách khắc phục tình trạng cây bị ngộ độc NPK. Mong rằng những kiến thức bổ ích này sẽ giúp bà con có thêm nhiều kinh nghiệm trong việc canh tác. Cần tìm hiểu về kỹ thuật chăm sóc cây trồng chuyên sâu hoặc tư vấn các sản phẩm sinh học cho cây trồng, bà con liên hệ với Nông Nghiệp SOFa để được kỹ sư hỗ trợ nhanh nhất nhé

NÔNG NGHIỆP SOFa – ĐỒNG HÀNH CÙNG NHÀ NÔNG

Địa chỉ: Số 58 Thích Bửu Đăng, P.Hạnh Thông, TP.HCM

Hotline: 0984340493